Gezondheidsraad concludeert in advies 1 juni 2016:

Het is niet bewezen dat vaak en langdurig mobiel bellen leidt tot tumoren in het hoofd. Op 1 juni 2016 heeft de Gezondheidsraad opnieuw een uitspraak gedaan over de relatie tussen straling van de mobiele telefoon en het ontstaan van hersentumoren. Volgens de raad is er geen verband bewezen tussen langdurig en frequent gebruik van een mobiele telefoon en een verhoogd risico op tumoren in de hersenen of het hoofd-hals gebied. Helemaal uitsluiten kan men zo’n verband echter ook niet. De raad beveelt daarom aan de blootstelling zo laag als redelijkerwijs mogelijk is te houden en de effecten te blijven onderzoeken.

Zwakke aanwijzingen

Voor dit advies heeft de Gezondheidsraad, het orgaan dat de regering adviseert op diverse gebieden met betrekking tot de volksgezondheid, zowel de epidemiologische als de dierexperimentele gegevens geanalyseerd. Uit de epidemiologische gegevens komen enkele zwakke aanwijzingen naar voren voor een verband tussen langdurig en intensief gebruik van een mobiele telefoon en een toename van het aantal gliomen (hersentumoren) en brughoektumoren (tumoren aan de gehoorzenuw). Gegevens uit dierexperimenten wijzen op de mogelijkheid dat blootstelling aan straling de ontwikkeling van tumoren stimuleert.

Advies

Volgens de Raad kan op basis van de zeggingskracht van de beschikbare gegevens slechts worden geconcludeerd dat een verband tussen mobiel telefoongebruik en hersentumoren niet uit te sluiten valt. Daarom beveelt de Raad aan om de blootstelling aan straling zo laag als redelijkerwijs mogelijk is te houden (As Low As Reasonably Achievable). Het is bijvoorbeeld onnodig dat apparatuur met een groter vermogen of gedurende een langere tijdsperiode uitzendt dan noodzakelijk is om een goede verbinding te hebben.

Wereldgezondheidsorganisatie

De Gezondheidsraad volgt met belangstelling ontwikkelingen op het gebied van elektromagnetische straling en de volksgezondheid. Het is de derde maal dat de Nederlandse Gezondheidsraad een uitspraak doet over de relatie tussen straling van de mobiel en kanker, sinds de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) mobiele telefoons in 2011 classificeerde als ‘mogelijk kankerverwekkend’ (categorie 2B).

Eerdere adviezen

Het advies van de Gezondheidsraad is de laatste in een serie van drie adviezen. Het eerste advies dateert van juni 2013. De Gezondheidsraad concludeerde toen dat onderzoek geen duidelijk en consistent bewijs levert voor een verhoogde kans op tumoren in de hersenen of andere delen van het hoofd in relatie tot mobiele telefoon gebruik. Een klein risico kon ze echter ook niet met zekerheid uitsluiten. Het tweede advies dateert van september 2014. Toen was de Gezondheidsraad van mening dat het hoogst onwaarschijnlijk is dat langdurige continue of herhaalde blootstelling aan radiofrequente elektromagnetische straling de ontwikkeling van kanker kan veroorzaken of bevorderen. Ook wilde de Raad de uitkomst van een groot, goed opgezet onderzoek in de Verenigde Staten afwachten.

Amerikaans onderzoek

De eerste resultaten van dat onderzoek, uitgevoerd door het Amerikaans Nationaal Toxologisch Programma (NTP), kwamen in mei 2016 naar buiten. Het onderzoek vond een link tussen mobiele telefoonstraling en kanker in ratten. Dit zorgde voor veel ophef in de Amerikaanse media: nieuwszender NBC sprak zelfs van een game-changer in het debat over de schadelijkheid van mobiele telefoons. In het advies van de Gezondheidsraad is dit onderzoek niet meegenomen omdat de studie pas in 2017 wordt afgerond.

Persbericht Gezondheidsraad
https://www.gezondheidsraad.nl/sites/default/files/persbericht_mobiele_telefonie_201606.pdf

Het volledige document is hier te vinden: https://www.gezondheidsraad.nl/nl/taak-werkwijze/werkterrein/gezonde-leefomgeving/mobile-phones-and-cancer-part-3-update-and-overall  (PDF-download)

Advies Gezondheidsraad september 2014: https://www.gezondheidsraad.nl/nl/taak-werkwijze/werkterrein/gezonde-leefomgeving/mobile-phones-and-cancer-part-2-animal-studies-on

Advies Gezondheidsraad juni 2013: https://www.gezondheidsraad.nl/sites/default/files/201311_Mobile_Phones_Cancer_Part1.pdf